Buiten is het 16 graden, binnen zit

De weblog van Helmond

meer over deze weblog »
Op de weblog kun je over Helmond praten, huilen en lachen.
Alle berichten op onze voorpagina zijn actueel of gaan langer mee dan de waan van de dag. Vrijwel dagelijks plaatsen wij iets nieuws.
Onder elk bericht staan de reacties (inmiddels al 82.719 sinds de start van de weblog in mei 2005) van andere Helmonders. Alleen lezen wat anderen schreven kan, leuker is het natuurlijk als jij ook jouw on-topic (?) reactie geeft.
6reacties

Vanochtend heeft GroenLinks schriftelijke vragen aan B&W gesteld over het opsporen en vervolgen van bijstandsfraude in Helmond. Hieronder staan de 8 raadsvragen (Questions) van Thomas Tuerlings en Lara Tamarinof voorafgegaan door hun inleiding. Zodra we de antwoorden (Answers) van het college hebben, plaatsen we die ook (zoals altijd) in zijn geheel in de reacties hieronder.

In de Volkskrant van 16 juni waren twee artikelen te lezen over de doorgeslagen jacht op de bijstandsfraudeur en de rechtspositie van bijstandsgerechtigden in Nederland. In het eerste artikel wordt geschetst hoe in verschillende gemeenten de controle op het naleven van de regels door bijstandsgerechtigden meer weg heeft van spionagefilms en het opsporen van criminele organisaties dan van controle. Middelen als verborgen camera’s, gps-trackers, verhoringen van kinderen en huiszoekingen worden volgens het artikel niet geschuwd. Daarnaast blijkt dat het vaak gaat om zaken die niet objectief vast te stellen zijn en dat de sociale dienst er verschillende standaarden op na houdt. Het tweede artikel behandelt de steeds ruimere bevoegdheden die gemeenten nemen om bijstandsfraude op te sporen en daarbij de proporties van maatregelen uit het oog verliezen.

Het opsporen en tegengaan van fraude moet altijd onderdeel zijn bij de uitvoering van regelingen die gefinancierd worden met belastinggeld. Inhumaan en onfatsoenlijk omgaan met kwetsbare groepen kan en mag echter nooit de bedoeling zijn. Daarnaast dient altijd rekening gehouden te worden met de rechtspositie en bescherming van privacy van in dit geval bijstandsgerechtigden.

Op 28 juni werd een vierjarig onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen naar de harde aanpak van bijstandsfraude gepresenteerd. In dit onderzoek komt als voornaamste conclusie naar voren dat de huidige, harde aanpak juist averechts werkt. De kloof en vijandigheid tussen sociale dienst en bijstandsgerechtigden groeit. Bijstandsgerechtigden, die in veruit de meeste gevallen niet vrijwillig gebruik maken van een uitkering, worden door de huidige aanpak gecriminaliseerd. Deze vorm van handhaven en controle kan er volgens het onderzoek toe leiden dat bijstandsgerechtigden op termijn de regels niet beter maar juist slechter gaan naleven.

  1. a. Is het college bekend met beide artikelen in de Volkskrant van 16 juni 2018? Hoe kijkt het college aan tegen de ontwikkelingen van ruimere bevoegdheden die gemeenten nemen aangaande de opsporing van bijstandsfraude in relatie tot de rechtspositie van bijstandsgerechtigden en hun privacy?
    b. Is het college bekend met het onderzoek van de RUG dat op 28 juni 2018 gepresenteerd werd?
  2. Kan het college inzicht geven in het aantal onderzoeken, het aantal stopgezette uitkeringen, de redenen waarom deze zijn stopgezet en het bedrag dat is teruggevorderd aan onterecht verstrekte uitkeringen en opgelegde boetes voor zowel 2016 als 2017 binnen de gemeente Helmond?
  3. a. Kan het college inzicht geven in de benodigde en ingezette (ambtelijke) capaciteit, zowel door de gemeente Helmond als andere betrokken instanties, om het in vraag 2 behaalde resultaat te bereiken?
    b. Hoeveel ambtelijke capaciteit werd er door de gemeente Helmond vrijgemaakt om bijstandsfraude te onderzoeken? Hoeveel loonkosten zijn hiermee gemoeid en werkt deze opsporingsdienst rechtstreeks voor de gemeente Helmond of werken zij op ZZP-basis?
    c. Maakt de gemeente Helmond hiernaast nog gebruik van externe handhaving- en opsporingsbureaus?
    d. Zo ja, hoe vaak, hoe veel en onder welke voorwaarden worden deze bureaus betaald?
  4. Kan het college aangeven hoe vaak er in 2016 en 2017 gebruik is gemaakt van de inzet van (verborgen) camera’s, camera-auto’s, gps-trackers, verhoringen, het ondervragen van minderjarigen/buren en huiszoekingen in de opsporing van eventuele bijstandsfraude?
  5. a. Op basis van welke criteria worden de bij vraag 4 genoemde methoden ingezet?
    b. Hanteert de gemeente Helmond een kader dan wel beleidsregels bij het vaststellen of mensen al dan niet samenwonen of bijvoorbeeld wederzijdse zorg aan elkaar verlenen?
    c. Hanteert de gemeente Helmond een kader dan wel protocol voor het voeren van verhoren met verdachten?
    d. Zo nee, waarom niet? Zo ja, kunnen deze kaders, beleidsregels en/of protocollen openbaar worden gemaakt richting de gemeenteraad?
  6. a. Kan het college de totale kosten die gemaakt werden bij de opsporing van bijstandsfraude voor de jaren 2016 en 2017 gespecificeerd in kaart brengen?
    b. Hoe denkt het college over de verhouding tussen inkomsten uit boetes en terugbetaalde uitkeringen ten opzichte van de totale kosten die hiervoor gemaakt zijn?
  7. Deelt het college de mening van rechtsgeleerden en advocaten dat het nemen van ruime en verstrekkende bevoegdheden bij het opsporen van bijstandsfraude de rechtspositie van bijstandsgerechtigden aantast?
  8. a. Onderschrijft het college de conclusie van het onderzoek van de RUG dat het nalevingsniveau in de sociale zekerheid niet zozeer gebaat is bij ‘meer’ handhaving, maar bij ‘slimmere’ handhaving en dat de effectiviteit van de handhaving in de sociale zekerheid niet alleen wordt bepaald door hardere of softere maatregelen, maar ook door de mate waarin de handhavingsstijl is afgestemd op de specifieke achtergronden en verwachtingen van de bijstandsgerechtigde?
    b. Gaat het college de huidige vorm van opsporing en handhaving in de sociale zekerheid naar aanleiding van het RUG rapport ‘Slimme Handhaving’ heroverwegen en mogelijk anders inrichten?

6 reacties:

Ik heb zomaar het idee dat hiermee een flinke beerput geopend wordt. Goede zaak!!

Beantwoorden

Bijstandsfraude kei en kei hard aanpakken. Als iemand betrapt is het huis voor een periode van 3 tot 6 maanden op slot. Aan de gevel een bord plaatsen waar met grote letters op staat BIJSTANDSFRAUDEUR!!
Dat onderzoekje dat aantoont dat het averechts werkt is natuurlijk gefinancierd door links. Ik betaal me potverdorie blauw aan belastingen om de werkschuwe te onderhouden!

Beantwoorden

@Stef op donderdag 5 juli 2018 om 13:15:

Wel heel kort door de bocht. Ik krijg zelf NIETS, solliciteer me blauw en betaal me ook blauw aan diverse belastingen. Ik zou nooit frauderen met een uitkering, kan ook niet als je die gewoon niet krijgt. Ongeacht wat je aan belasting en premies hebt betaald. Maar jouw kort door de bocht lees ik bijna als een aanmoediging voor hare saaiemeid de burgemeester om ook hier weer stickers te plakken en er mee op de foto te gaan om kranten te vullen …. EEEEEEKS

Beantwoorden

Stef, je hebt het artikel niet goed gelezen waarschijnlijk. Het gaat hier om de niet schuwen van disproportionele maatregelen om bijstandsfraude op te sporen.
Ik betaal ook niet graag belasting voor dit soort perikelen die ook door onze portemonnee betaald moeten worden.

Beantwoorden

Ik vind dit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen zeer belangwekkend. Ook al gaat het specifiek over de effectiviteit van de huidige aanpak van uitkeringsfraude, er klinkt in het rapport ook iets algemeners door, namelijk hoe de discussie in de jaren negentig over de betaalbaarheid van de verzorgingsstaat nadien de blik van beleidsmakers op burgers heeft gekleurd.

Er is een dermate wantrouwende en repressieve grondhouding ingesleten in het overheidsapparaat, dat zelfs uitvoerenden die dicht bij de dagelijkse praktijk staan zich beperkt voelen in hun ruimte om de burger menselijk tegemoet te treden.

Een van de markantste bevindingen van de onderzoekers vind ik dat zij de eersten waren die op het idee kwamen om te kijken hoe de huidige aanpak van uitkeringsfraude er “van onderaf” uitziet.

Beantwoorden

@Sander Lam op donderdag 5 juli 2018 om 17:22:

Er is sindsdien, jaren 90, niet zo heel erg veel veranderd.

Naar mijn mening is niemand inhoudelijk geïnteresseerd. Als je een uitkering hebt, maakt niet uit welke, m.u.v. AOW, zit je in de Nederlandse maatschappij meteen in een soort verdachten-bankje.
En moet er door ‘de maatschappij’ hard worden opgetreden.

Het is een soort kip-en-ei verhaal.

Ook als je objectief gezien geen fraude pleegt zijn er ambtenaren die met wat wets-aanpassingen weer nieuwe verdachten weten te maken.

En de sociaal rechercheur kijkt mee.
Het hele opsporings-syteem is een vorm van borstklopperij. En de baten smelten als sneeuw voor de zon.

Afschaffen en meteen een basis-inkomen maken.
Een basis-inkomensrecht voor iedereen. Van minister-president tot arbeider.

En als minister-president krijg je iets extra. Je helpt dan ook Shell en Unilever.
En hun (buitenlandse) aandeelhouders.

Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *